‘De techniek staat voor niks’ is een gevleugelde uitspraak. Er kan steeds meer, technieken worden alsmaar geavanceerder, integratie tussen mens en machine steeds nauwer. Maar techniek wordt daardoor ook complexer. Is het nu zo dat met de toename van technische verbeteringen ook de veiligheidsrisico’s afnemen?
Elk veiligheidsrisico is er een te veel
Elk jaar verschijnt er van de Nederlandse Arbeidsinspectie een rapportage die terugkijkt naar het voorgaande jaar, de ontwikkelingen en de speerpunten binnen het beleid. Als ik dat stuk onder ogen zie, dan gaan mijn ogen toch ook altijd even over het hoofdstuk waarin de statistische getallen te vinden zijn van het aantal arbeidsongevallen in Nederland. Eigenlijk wil ik dat niet, dat stukje met cijfers lezen. Er bekruipt mij automatisch een gevoel van: het zal je maar gebeuren. Of: het zal jouw partner maar zijn. Als je mijn website bekijkt, dan heb je misschien wel opgemerkt dat het mijn intrinsieke motivatie is om het aantal ongevallen met machines zo sterk mogelijk te reduceren. Die ultieme nul op de teller is wellicht een utopie, maar een belangrijke bijdrage daaraan leveren is zeker een van mijn doelstellingen.
Machinerichtlijn in de praktijk
In de praktijk beginnen engineers of managers vaak te praten over de Machinerichtlijn als een theoretisch stuk tekst dat ver van de werkelijkheid en de dagelijkse praktijk af staat. “Dit onderdeel, nou… daar is nog nooit iets mee misgegaan” of “Wat een gedoe zeg, al die regeltjes. Je moet niet vergeten dat we hier nog wel geld moeten verdienen met ons product.”
Natuurlijk, er moet geld verdiend worden. Maar het is mij inmiddels wel duidelijk dat dit heel goed mogelijk is, als je ervoor zorgt dat de engineers in jouw bedrijf kennis van zaken hebben over hoe je een machine veilig ontwerpt. Als je voor het eerst een CE-markeringstraject start, dan zijn die spin-off kosten soms best wel hoog. Een eenmalige inspanning moet voorkomen worden. Als consultant probeer ik altijd de kennis van de Machinerichtlijn en de aanpak voor een goed CE-traject over te dragen aan de organisatie. Wat daarin belangrijk is, is het loslaten van de gevestigde orde dat het allemaal wel meevalt. Techniek kan falen. Vroeg of laat faalt het. Een kwestie van tijd, van toeval (random fouten), of van onzorgvuldigheid, gebrek aan specifieke (safety) kennis of structurele fouten in het werkproces van een organisatie.
Voorkom veiligheidsrisico’s
Veiligheidsrisico’s vallen niet mee. Ze vallen vaak tegen, en de oorzaken kunnen vaak voorkomen worden. Dat vraagt om een proactieve houding en de wil van een bedrijf om kennis op te bouwen hoe dergelijke risico’s voorkomen kunnen worden. Pas als die wil er is, is het ook mogelijk om machineveiligheid op een hoger plan te brengen. Is jouw machine veilig voor gebruik? Neem contact met mij op. Er is altijd een passende oplossing voor jouw specifieke situatie.

